De Europese regels zijn bedoeld om het dierenwelzijn tijdens transport te beschermen en gelden in principe voor iedereen die dieren vervoert. Toch was er in beide landen lange tijd discussie over de vraag wanneer particulieren met hun eigen paard ook onder deze regels vallen.

Uitgangspunt: iedereen valt onder de verordening

De controlerende autoriteiten stellen dat het algemene uitgangspunt blijft dat iedereen die een paard vervoert onder de Transportverordening valt. Dit betekent dat er in veel gevallen verplichtingen gelden zoals een vervoerdersvergunning, eisen aan de chauffeur, het transportmiddel en de documenten die moeten worden meegegeven.

Twee belangrijke uitzonderingen

Er zijn echter twee situaties waarin particulieren in Nederland en België niet volledig onder de verordening vallen:

  • Korte afstand binnen 50 km: Wanneer een eigenaar zijn eigen paard vervoert binnen een straal van 50 kilometer met een eigen vervoermiddel, gelden enkel de basisregels rond dierenwelzijn (zoals het verbod op onnodig lijden).

  • Niet-economisch vervoer (bijv. sport of recreatie): Als een particulier zijn eigen paard vervoert naar bijvoorbeeld een wedstrijd, training of buitenrit, wordt dit niet beschouwd als een economische activiteit. In dat geval geldt de Transportverordening niet volledig, ongeacht het aantal paarden.

Wanneer geldt de verordening wél?

De volledige regels blijven wel van toepassing wanneer het vervoer toch als economische bedrijvigheid wordt gezien. Dat is in beide landen bijvoorbeeld het geval bij:

  • Transport naar een slachthuis of paardenmarkt.

  • Vervoer met het oog op verkoop, verhuur of lease.

  • Vervoer van werk- of circuspaarden.

  • Situaties waarin een extern vervoersbedrijf wordt ingeschakeld of de eigenaar zelf een transportbedrijf heeft.

Extra verplichtingen en internationaal vervoer

Wanneer de Transportverordening van toepassing is, kunnen bijkomende verplichtingen gelden, zoals een vervoerdersvergunning en vakbekwaamheidseisen. Voor langere afstanden en internationaal transport (bijvoorbeeld tussen Nederland en België) gelden ook strengere regels rond documentatie en diergezondheid.

Let op: Zelfs wanneer een particulier niet onder de specifieke Transportverordening valt, kan bij grensoverschrijdend vervoer binnen de EU nog steeds een basisregistratie als vervoerder verplicht zijn volgens de algemene Europese diergezondheidsregels.

Doel: meer duidelijkheid en toekomstige aanpassingen

Met deze verduidelijking willen de overheden en sectororganisaties in de Lage Landen zorgen voor meer rechtszekerheid voor paardeneigenaren en vervoerders. De regels zijn bedoeld om het dierenwelzijn te waarborgen, maar waren in de praktijk soms moeilijk te interpreteren.

De Europese Unie werkt bovendien aan een herziening van de Transportverordening. Dit kan in de toekomst leiden tot nog duidelijkere, uniforme definities van begrippen zoals “economische bedrijvigheid”.